Η ΜΗΤΗΡ ΜΑΣ, Σοφία Τρικούπη

ΠΟΣΟΝ ΘΛΙΒΟΜΑΙ διότι οὐδέποτε ἐν ὅσῳ ἔζη ἡ Μήτηρ μας1 διῆλθε τοῦ νοός μου νὰ γράψω τὰ τοῦ βίου της. Εἶχε τοσαύτην εὐχέρειαν τοῦ διηγῆσθαι, ὥστε ἁπλῶς ἂν ἠκολούθει ἡ γραφίς μου τὰς ἐκ τοῦ στόματός της ῥεούσας ἀναμνήσεις θὰ ἠδύνατό τις ν’ ἀνεύρῃ ἐν αὐταῖς ὡραιοτάτας σελίδας τῆς ἱστορίας μας, ἀλλὰ τότε οὐδέποτε ἐσκέφθην τοιοῦτόν τι καὶ μόνον εὐχαρίστως τὴν ἤκουον διηγουμένην ποτέ μεν τοῦτο τὸ συμβάν, ποτέ δε ἐκεῖνο, χωρὶς ὅμως νὰ δίδω τὴν ἀπαι τουμένην προσοχὴν ὅπως ἀποτυπωθῶσι ταῦτα ἐν τῇ μνήμῃ μου καὶ δυνηθῶ ν’ ἀναπολήσω τώρα πλέον εἰμὴ ἀμυδρῶς ὅσα τότε ἤκουα.


Ἦτο ἡ Μήτηρ μου ἡ τρίτη θυγάτηρ2 τοῦ Νικολάου Μαυροκορδάτου3 καὶ τῆς Σμαράγδας4 θυγατρὸς τοῦ Αὐθέντου Καρατζᾶ, ἀδελφὴ δὲ τοῦ Ἀλεξάνδρου Μαυροκορδάτου.5 Τοσοῦτον ἦτο ἀνεγνωρισμένη ἡ καλλονή της παιδιόθεν, ὥστε οἱ Γονεῖς της φοβούμενοι τοὺς Τούρκους
ἀπέφυγον τὴν εἴσοδον εἰς τὴν οἰκίαν των παντὸς διδασκάλου ὅπως μὴ γίνῃ γνωστὸν ὅτι ὑπῆρχε χριστιανὴ νέα ἐξαιρετικῆς ὡραιότητος καὶ ἀφαρπασθῆ διὰ τὰ χαρέμια. Ἐστερήθη οὕτω σχεδὸν ἐντελῶς παιδεύσεως κατὰ τὴν νεαράν της ἡλικίαν ἀλλὰ τοσοῦτον ἦτο ἰσχυρὰ ἡ θέλησίς της ὥστε εἰς τὸ μέλλον κατώρθωσε νὰ γίνῃ κάτοχος ὄχι μόνον τῆς Ἑλληνικῆς, ἀλλὰ καὶ τῆς Γαλλικῆς καὶ τῆς
Ἀγγλικῆς, διαλάμψασα δι’ αὐτῶν ὡς σύζυγος τοῦ Πρέσβεως τῆς Ἑλλάδος εἰς τὰς Αὐλὰς τῶν Παρισίων καὶ τοῦ Λονδίνου.

Εἶχε τὸ πνεῦμα ἐρευνητικὸν, ἀντιλαμβανομένη τῶν πάντων, εἶχε καὶ πόθον ἀκατάσχετον ὅπως προσοικειωθῇ ὅλων ὅσων ἐθεώρει ὠφελίμων, ὁ δὲ ἀπεριόριστος θαυμασμός της πρὸς τὸν Πατέρα μας, οὗτινος ἡ συμπεριφορὰ ἦτο λεπτοτάτη, δὲν ἤθελε κατ’ οὐδὲν νὰ ὑστερῇ αὐτῆς καὶ προσηρμόζετο καθ’ ὁλοκληρίαν εἰς τὰς ἕξεις του. Παρὰ τοῦ Πατρός της εἶχε λάβει φιλελευθέρους ἰδέας, διότι ὁ Νικόλαος Μαυροκορδάτος, ἄν καὶ ἀριστοκράτης τὸ γένος, ἦτο δημοκράτης τὸ φρόνημα καὶ ἐνέπνευσεν εἰς τὴν θυγατέρα του αἰσθήματα ἰσότητος, τηρῶν ὁ ἴδιος κατ’ ἐπιφάνειαν τὰς ἐθιμοτυπίας ὅλας τῶν Φαναριωτῶν αἵτινες ἦσαν πολύπλοκοι. Ἠρέσκετο ἡ Μήτηρ μας νὰ τὰς περιγράφῃ ἀλλὰ δὲν τὰς ἐνθυμοῦμαι, ἰδίως ἦσαν ἄξιαι προσο χῆς αἱ ροσαγορεύσεις πρὸς ἰσοτίμους, καὶ πρὸς ὑ πο δεεστέρους τῶν Κυριῶν. Τὰ τελευταῖα ἐννέα ἔτη τῆς ζωῆς του ὁ Πατὴρ τῆς Μητρός μας εἶχεν ἀπολέσει τὴν ὅρασίν του καὶ ὡς ἐκ τούτου ἡ θυγάτηρ εὑρίσκετο διαρκῶς πλησίον του, καὶ ἄν ποτε ἤρχετό τις πρὸς ἐπίσκεψιν καὶ δὲν ὑπῆρχεν ὁ ἀπαιτούμενος καιρὸς πρὸς ἀποχώρησιν τῆς Μητρός μας ἄνευ συναντήσεως, ἦτο ἠναγκασμένη νὰ φύγῃ εἰς ἱματ[ι]οθήκην τινὰ καὶ νὰ μείνη ἐντὸς αὐτῆς κεκρυμμένη μέχρις τῆς λήξεως τῆς ἐπισκέψεως.

(Απόσπασμα)

Ολόκληρο το διήγημα θα το βρείτε στην παρακάτω διεύθυνση:

library.parliament.gr